Getwist en Gezeur

Het Online trendrapport van Gentse webbouwer Netlash vorig jaar was niet alleen een entertainend en lezenswaard stuk, maar ook nog eens streling voor het oog. Ik was blij dit jaar ook mee te kunnen schrijven.

Omdat er voor de uitgave van dit jaar maar liefst 60 bijdragen zijn, is vooral de mate van overlap en gelijklopendheid interessant om na te gaan. De meeste “voorspellingen”, zo schrijven ze bij Netlash zelf (en geven de meeste meeschrijvers ook aan), zijn dan ook extrapolaties van de huidige trends uit 2009.

Het leuke aan meeschrijven is dat je nog eens uitgedaagd wordt om te gaan zitten nadenken over een iets langer stuk, in plaats van de losse ideetjes op Twitter waaraan we met zijn allen verslaafd zijn geraakt.  Zelf heb ik zitten sprokkelen uit allerlei ideeën voor blogposts die er nooit zijn gekomen en lagen te verstoffen onder een labeltje in Gmail.  Het werden 4 thema’s met telkens 3 voorspellingen. Mijn vakgebied van tegenwoordig “Privacy en Internet” heb ik niet behandeld – 9 andere bijdragen (gelukkig) wel.

Hopelijk is het een aanzet om wat meer te gaan bloggen in 2010. Het is alvast goed voor één zelfevaluatiepost volgend jaar december.  Ik zet mijn bijdrage ook nog eens integraal hieronder, inclusief de bold/cursief opmaak van sommige woorden en een voetnoot die in de printversie niet meekwam.

“Here comes everybody”

“Technologie pas interessant wordt zodra het wijdverbreid en vanzelfsprekend wordt voor iedereen”(Clay Shirky). Veel veranderingen die we gaan merken zijn technologisch niks nieuws – maar nu pas mogelijk doordat iedereen "mee" is.

Barcamping: ook voor niet-nerds: georganiseerd verenigingsleven disintegreert verder, maar mensen komen meer dan ooit samen. Snel en last-minute opgezet. Ook in de professionele sfeer.  In 2010 ga je naar vakconferenties, opgezet door een Linkedin groep.  Steeds meer commerciële initiatieven zijn tijdelijke samenwerkingsverbanden.

Politici versus pers: BV’s maken gretig gebruik van sociale media en schakelen de journalist als middle man uit.  We zien in 2010 de eerste politici doorbreken zonder de hulp van televisie.  Anderzijds: nóg minder privé leven en nog meer schandaaltjes zien met gelekte emails, foto’s op onhandige momenten…

Geheimen moeilijk te bewaren: Grote organisaties, zowel in de overheid als in de privé krijgen het almaar moeilijker om gevoelige informatie binnenskamers te houden, en leren maar moeizaam om te gaan met het verlies aan controle.

Machtsconcentratie in online media

Het netwerkeffect versterkt monopolievorming: de grote worden nòg groter omdat ze al groot zijn. Ook in 2010.

Institutionalisering van Social Netwerk Sites: Facebook (Connect) koloniseert verder het web en wordt een deel van het media-establishment. Televisieprogramma’s  worden eindelijk interactief… maar dan via de laptop en niet langs de set-top box. Er is geen campagne of actie denkbaar zonder SNS-component.

Van Search naar fulfillment: Zoekmachines gaan steeds dichter zitten tegen de plek waar er geld van handen wisselt. Er wordt zwaar geïnvesteerd in semantic search om niet alleen te begrijpen wat de surfer wil, maar het ook direct voor hem uit te voeren. In 2010 zullen zoekmachines aanbieden om voor jou tickets te reserveren of een vlucht te boeken in plaats van je lijsten van sites te tonen met concertinformatie of goedkope vluchten.

Enkel geld via een gesloten circuit: Apple/Itunes, Amazon/Kindle, Android Market: de gesloten distributieplatformen waarbij één partij de hele ketting van consumer device, store en betaling in handen heeft, blijven de markt overheersen door het gebruiksgemak. En omdat het de enige manier is om geld te verdienen aan content herverpakken veel publishers hun site als applicatie (met subscriptions). Omgekeerd maken Apple, Amazon en Google micropayments mogelijk voor content op het web.  Zonder veel succes.

Geek Fashion tips

In en out in 2010:

Out: je locatie publiceren.  What’s the point? 
In: je locatie publiceren als context.  “Ik doe dit hier”.

Out: Augmented reality als navigatie. Een kaartje in bovenaanzicht is uiteindelijk handiger dan die bollen van Layar.  En als overlay voor wat vlak bij jou is deugt het niet wegens GPS nog te onnauwkeurig.  
In: annotated reality. “Vriend X deed dat daar.” “Nieuwe tweets op dit moment hier in de buurt”. “Zo ziet deze plek eruit in de lente”. “Het restaurant om de hoek heeft goede reviews.”

Out: friending als statement. Is betekenisloos geworden. In: following als filter. Je volgt hem/haar voor de rake observaties.  Omwille van de linkjesstroom. Om je Google Social Search resultaten mee te helpen bepalen.

Wild cards

High risk, high reward voorspellingen. Als deze uitkomen, mag ik volgend jaar vooraan in het boekje.

LetsBuyIt 2.0: Sociale netwerken als  aankoopverenigingen.  Door kun kennis van onze voorkeuren en het bundelen van de vraag dwingen ze megakortingen af. En een kleine commissie voor zichzelf.

Face search wordt de bom: we halen als de wiedeweerga zoveel mogelijk herkenbare foto’s van het publieke web om herkenning te voorkomen bij onze kleine vandalenstreken of asociaal verkeersgedrag. Voor dating sites houden we een strikt gescheiden set foto’s aan.

De grote Telecom Sprong.  De prijs voor (mobiel) internettoegang zakt dramatisch in België. Net zoals in Nederland gaan vrouwen, gepensioneerden massaal aan de iPhone. Jonge mannen kiezen voor de laatste Android.

(OK, de laatste voorspelling was een wrange grap. En nee, koppelverkoop verhelpt gebrek aan concurrentie niet.)

Wie af en toe over en weer moet op de lijn Brussel-Amsterdam kent het verhaal… vaker wel dan niet loopt er wat mis met de trein. De oorzaak schijnt te zijn: versleten treinstellen die al lang al uit dienst hadden zijn moeten genomen.  Doordat de ingebruikname van het nieuwe Thalys traject vertraging heeft opgelopen, blijven die gebruikt worden met regelmatige pannes tot gevolg.

Tot we met zijn allen op de (veel duurdere) Thalys gaan zitten, kunnen volgende 3 tips voor Brussel-Amsterdamreizigers je van dienst zijn:

1. Als de schoonheid van Antwerpen Centraal je te veel wordt, maak dan een ommetje naar Berchem
2. Denk aan je kleren, ook in tijden van rampspoed
3. Omroepers in kleine stationnetjes vergeten niet-Nederlandstaligen. Tolk spelen maakt populair.

Klinkt cryptisch?  Lees mijn verslagje over de trein uit Brussel van 17u22¹:

18u00: Antwerpen Centraal. Breuk bovenleiding tussen Essen-Roosendaal.  Lekkere wafels, mooi station.
19u00: Aangemaand stoptrein naar Essen te nemen. Daarvandaan zouden er bussen naar Roosendaal zijn. Ook geruchten dat je in Roosendaal niet verder kan
19u17: net voor stoptrein naar Essen vertrekt: mededeling: "snelbussen" zouden vertrekken in Berchem naar Roosendaal – eruit dus!
19u30: Nederlanders weten niet dat bijna elke trein vanuit Centraal ook Berchem stopt. Gelukkig legt treinpersoneel dat wel uit in plat Antwerps
19u45: 100tal Nederlandreizigers verzamelen in Berchem onder een brug
 
20u00 Nieuws! Bussen komen toch niet. Iedereen terug naar Antwerpen Centraal.
20u17 Stoptrein naar Essen. Die dus waar we uur geleden in zaten.
20u55 Rush op éne bus in Essen. Treinconducteur smeekt mensen om van overvolle (onveilige) bus te komen.
21u15 Dan toch speciaal ingelegde pendeltrein Essen – Roosendaal.
21u30 Roosendaal perron: verwachte trein naar Amsterdam vanuit Roosendaal blijkt fata morgana! Immers, probleem was op Nederlandse net, ten noorden van Roosendaal, leggen Belgische spoorwegmensen uit.
 
21u45 Bus naar Etten-Leur. Of Breda. Of zoiets. Jas en overhemd zijn mee met trein terug naar Antwerpen. Iedereen sjagrijnig. Wanhoop. Angst om nooit meer thuis te raken.
 
22u05 Trein vanuit Breda. Help, batterij leeg! 
23u05  aankomst Den Haag Hollands Spoor  – 6u onderweg.  

De merkwaardigste ervaring voor me was dus (zie laatste foto): ik heb niemand horen sakkeren.  Integendeel, het was één van mijn grappigste treinritten ooit.

Als de trein een half uur te laat is, zijn mensen kwaad. Als hij twee uur te laat is, leggen mensen er zich bij neer en ontstaat er een merkwaardig gevoel van lotsverbondenheid. En als je zoals in bovenstaand verhaal van het ene station naar het andere gestuurd wordt en weer terug, wordt het gewoon hilarisch.

1. het voorval is van 15 september… dit blog heeft er een tijdje uitgelegen omwille van een exploit van Adobe producten die ftp-paswoorden oppikte van FileZilla… [↩]

Grappig Twitter factoid vandaag: ik zag verschillende mensen rond me heen dit schrijnend verhaal retweeten: koppel (ene John and Cynthia Burke) uit Newark, New Jersey wordt ouderschap afgenomen over adoptiekind omdat ze op het adoptieformulier het vakje “godsdienst” bewust leeg lieten.

Een lekker (clichébevestigend) bericht dat al een paar honderd keer geretweet werd, en op dit moment ook het “Most popular story” op Time.com is.

Smeuïg artikel, maar helaas… het dateert al uit 1970:

Ziet niemand dat dan?  Uiteraard wel…  Alleen… een rechtzetting is minder sexy dan het oorspronkelijke verhaal, en plant zich in de “survival of the fittest meme” minder snel voort door de Twittosphere.

Naarmate meer en meer volledige nieuwsarchieven online komen, krijgen we ongetwijfeld meer en meer van dit soort relletjes rond met oud “breaking” news (een ander gedocumenteerd geval een paar maand geleden was een vals gerucht over Proposition 8 in Californië).

Voor een online krant is een trafiekpiek altijd meegenomen, hoe oud het verhaal ook.  Verwacht dus niet dat zij hun archiefartikels opzichtig als “outdated” gaan opmaken.

Nieuwsfeit-neuroten gaan barre tijden tegemoet .

What the hack?

“Hack de overheid” afgelopen zaterdag  was een unconference waar webnerds en ambtenaren ideeën konden uitwisselen hoe overheidsdata beter ontsloten en herbruikbaar kon worden gemaakt (wat uiteindelijk moet zorgen voor een transparanter overheid en betere dienstverlening).

Het event was opgezet door James Burke (van o.a. project Roomware – hij deed ook samen met Ton Zylstra een inventarisatie van open overheidsdata ) en Lex Slaghuis (van o.a. de WikiWednesdays). Vincent Lindeboom en Edial Dekker (van o.a. Blog08) hielpen mee.

De dag was een mix van presentaties en brainstorms in het Barcamp gedeelte en een “hacking track” waar developers in teampjes daadwerkelijk code zaten te kloppen.  De presentaties waren heel gevarieerd: gaande van wat ministeries nu al aan open data deden, onafhankelijke iniatieven (zoals ikregeer.nl of jijendeoverheid.nl) tot meer wilde of activistische ideeën, zoals de WOBberator, de automatische WOB-verzoek generator ¹.  Je vindt uitgebreide verslagen bij James Burke en Ton Zijlstra.

Idee: “Afvalwijzer”

De normale huisvuilophaling is meestal één keer per week, dat is makkelijk te onthouden, maar papier, glas… vaak gebeuren die ophalingen op onregelmatige dagen.  Elke gemeente heeft die informatie wel ergens diep verborgen op de eigen site staan, in de meest diverse formaten: soms in html, soms misschien de pdf versie van de papieren folder.  Mijn bijna-buurman in Den Haag, Hanno Lans had voor zichzelf de Haagse Digitale Huisvuilkalender gescrapet² en omgevormd naar een ical-feed.  Misschien hebben nog andere mensen in Den Haag dat gedaan, en er zijn zeker nog mensen in de honderden andere Nederlandse gemeenten die op hetzelfde idee zijn gekomen en hun eigen gemeentesite gescrapet hebben.

Een beetje zonde natuurlijk dat iedereen dat voor zichzelf opnieuw moet gaan doen, dus had ik op HackDeOverheid ‘s ochtends het ideetje voorgesteld van een “Afvalwijzer” aggregatie site (werktitel, afvalwijzer.nl is helaas al ingenomen ).  Opzet: je tikt postcode (en eventueel huisnr) in, en je krijgt een ical feed voor de verschillende afvalophalingen voor je woonplaats.  Dat in de veronderstelling dat iemand voor jou al een gescreenscrapete icalfeed gebouwd heeft (eventueel parametriseerbaar op postcode en huisnr.) – of desnoods domweg in Google Calendar manueel de data heeft ingevoerd en gepubliceerd als ical feed.  Als dat laatste niet het geval is, krijg je het vriendelijke verzoek om zelf voor je gemeente de ophaaldata in een herbruikbaar formaat aan te leveren, met een paar tips en voorbeelden hoe je dat kan doen (Dapper, Yahoo Pipes,…).  Als je die dan submit op de afvalwijzer site, heb je weer een gemeente of een postcodegebied gedekt voor de afvalwijzer en dus iedereen geholpen die na jou komt .

Prijs!

Menno van der Sman, één van de Ruby on Rails mensen bij Wakoopa, vond het idee leuk en gaf zich op om zaterdagochtend mee te werken.  Het grootste deel van de dag besteedden we allebei aan het volgen van andere sessies, en pas laat in de namiddag hebben we op een uurtje een extreem bare-bones conceptje in elkaar gezet op Heroku en een blogje dat we gingen gebruiken om te berichten over de vorderingen.  We twijfelden nog of we het gingen presenteren omdat we wel heel erg schril afstaken tegen de andere deelnemers… maar tot onze eigen stomme verbazing wonnen we de geeky hoofdprijs van de dag (5 Star Wars figuurtjes, zie onderstaande video ).

Lessen

Ik vermoed dat, ook al was het nauwelijks uitgewerkt, het idee de jury aansprak omwille van de volgende redenen:

• simpel
• praktische nood die heel wat mensen herkennen
• illustreert het belang van ter beschikking stellen van data in herbruikbare formaten (op die ical kan je trouwens verder bouwen om bv allerlei Widgets te bouwen…)
• het is een voorbeeld hoe je data naar de burger toe kunt brengen (in zijn eigen vertrouwde omgeving, nl de Google/Outlook/desktop Calendar applicatie die zij/hij al gebruikt) in plaats van dat die burger bij de overheid langs moet gaan (dus op zoek moet gaan in een site die vaak vanuit de structuur van de overheid is opgebouwd, en niet vanuit de behoeften van de burger)
• het lost het probleem van de honderden verschillende formaten die gemeentes nu gebruiken op door het te delegeren naar lokale nerds (en crowdsourcing is een hip idee tegenwoordig )

Gaan we verder het concept uitwerken?  Nog geen idee…  We kunnen het idee alvast wel indienen bij datzouhandigzijn.nl, de ideeënwedstrijd die BZK bij monde van Erwin Blom zaterdag heeft aangekondigd.  Met enig geluk hebben we een stevige financiële incentive voor de uitvoering .

1. zeg maar een Denial of Service Attack op de overheid… [↩]
2. Hanno is zowat een professionele screenscraper met zijn bedrijf Datascape en zelf heb ik ook een paar hobbyprojectjes gedaan – zie ook mijn linkverzameling [↩]

t-Mobile had het leuke idee om hun belstatus gadget voor iGoogle (met je al verbruikte minuten en smsjes binnen je belquotum) om  te vormen naar iPhone web app – zie onderstaand filmpje voor de stappen om het op je telefoon te krijgen:

Zoals ze ook toegeven in de begeleidende blogpost:

“We realiseren ons dat het activeren van de iPhone web-app niet de meest gebruikersvriendelijke oplossing is. Echter, je hoeft het slechts 1 keer te doen en daarna niet meer. Kleine moeite voor informatie die jullie graag makkelijk willen kunnen inzien.”

Dat één keer doen is iets te optimistisch .  Af en toe gaat de applicatie down, waarna blijkbaar serverside de sessies worden gecleard en je dus opnieuw moet inloggen (om opnieuw een identificerend cookie op je iPhone te zetten): zie screenshot rechts of probeer het zelf.

Vanavond lukte het me bovendien met de beste wil van de wereld niet meer om in te loggen: hoe vaak ik ook klikte op de login button op de home page, Safari op mijn iPhone wou geen login schermpje tonen¹.

Inloggen met Firefox vanop de desktop lukte wel, wat me tot het volgende probleem bracht: hoe krijg ik nu een cookie vanop mijn desktop browser naar die iPhone?

Hier het stappenplan, ongetwijfeld toepasbaar in andere situaties waar je een surfsessie van je desktop naar je iPhone wil overbrengen (al kan ik er me nu eigenlijk geen voorstellen… ):

1. Ga het cookie uitlezen in Firefox
   Dus via Tools… Options… Privacy… Show Cookies.  Zoek bij de t-mobile.nl cookies en vind de waarde van “iphonesubscribercallstatusgadget_cookie” (bij “Content” in het screenshot). Selecteer en kopieer (alle 224 karakters).

    

2. Stuur jezelf een mail met de gadget link en een stukje javascript
   In https://www.t-mobile.nl/Gadgets/IPhoneCallStatusGadget.aspx#javascript:document.cookie=%22iphonesubscribercallstatusgadget_cookie=XXXXX%22 vervang je “”XXX” door je net gekopieerde cookie-waarde.  Open nu deze link met Safari op je iPhone. We zitten nu op de juiste pagina, maar willen nog het stukje javascript:document.cookie=”key=value” op deze pagina laten uitvoeren.  Op een desktop browser kan je in zo’n situatie het javascript-fragment in de address bar van je browser copy-pasten… maar copy-pasten lukt niet op een iPhone.  Vandaar dat we het javascript al hebben meegestuurd in de url achter het “#”-teken.
3. De omweg van de bookmarklet
   Het merkwaardige aan de iPhone-versie van Safari is dat als je nu in de address bar alles vóór “javascript”, dus het volledige adres inclusief spoorwegteken gaat weghalen en op “Ga” klikt, het resterend script toch niet wordt uitgevoerd (hij zet er opnieuw een http://www… voor)
    
   De truuk bestaat erin het script als bookmark(let) op te slaan en dan uit te voeren.  Dus:
1. Klik op de “+”, “Add Bookmark” en “Save”
2. Ga terug naar je bookmarks via het boek-icoontje, “Edit”, selecteer “Belstatus”, haal alles weg voor “#”, “Return” en “Done”
3. Klik de geëditeerde bookmark “Belstatus” aan
4. Refresh de Belstatuspagina et voilà, je hebt de gebruikerssessie vanop je desktop gekaapt zonder hoeven in te loggen!
   

Inspiratie voor het javascript-transport achter de anchor in een url kwam van Kent Brewster.

1. ondertussen lukt het overigens opnieuw, geen idee of het aan mijn toestel of aan de site lag [↩]